ديس

معنای ديس

ديس [ diyas ]

با ثانى مجهول بر وزن كيس همتا و مانند و شبيه و نظير باشد و به هندى به معنى روز است كه به عربى يوم خوانند و ملك و ولايت را نيز گويند.

(

فرهنگ فارسی برهان قاطع

, ص408)

بالكسر و ياى مجهول،مانند مرادف دس مرقوم.

(

فرهنگ رشیدی

, ص712)

همانا و مانند باشد گويند:«فرخارديس» (يعنى مانند فرخار).فرخى گفت: بيت يكى خانه كردست فرخارديس كه بفزايد از ديدن او روان)

(

صحاح الفرس

, ص143)

- [بكسر دال] بمعنى مانند باشد . مثال اين معنى شمس فخرى گويد: بيت جهان را اگر شه تو باشى يقين شود در پناهت جهان خلد ديس و حكيم فرخى نيز فرمايد: بيت يكى خانه كردست فرخارديس كه بفزايد از ديدن او روان

(

فرهنگ مجمع الفرس

, ج2 , ص528)

[صفت‏] [فارسی‏] شبه و مانند و نظير و همتا و هميشه متصل بموصوف و در آخر آن در مى‌آيد مانند ماه ديس يعنى ماه مانند. ¦¦

[اسم‏] [فارسی‏] در فارسى هندى ملك و ولايت. و روز. ¦¦

[عربی‏] [جمع‏] ديسة.

(

فرهنگ نفیسی

, ج2 , ص1574)

فش باشد.يعنى تنّ‌ فرّخى گفت: يكى خانه كردست فرخارديس#كه بفروزد از ديدن او روان.

(

لغت فرس

, ص61)

شكل و سان بود.فرخى گويد: يكى خانه كردندفرخار ديس كه بفروزد از ديدن او روان و طاقديسنيز گويند.خاقانى گويد: در خطبه شاه گيهان خوانيشگر بجوئى بر تختطاقديسش گيهان تازه بينى سوزنى نيز گويد: بزير تخته خواهد بود جايم اگرچه جاهتخت طاقديسم

(

فرهنگ قواس

, ص118)

ديس در اصطلاح

ديس [ diyas ]

طَبَقٌ كَبيرٌ، صَحْنٌ كَبير.

(

فرهنگ اصطلاحات روز

, ص65)

ديس

معنای ديس

مداخل هم موضوع ديس

گونۀ نخست در خانهها و جايها و جز آن.

ديس در اصطلاح